Werken in de elektrotechniek: ander werk dichtbij huis

NEN 3140 is een norm (een afspraak over hoe je veilig werkt), geen wet. Het Arbobesluit noemt die norm niet. De wet zegt wel dat gevaarlijk elektrotechnisch werk alleen wordt gedaan door werknemers die deskundig, goed geïnstrueerd en daartoe bevoegd zijn. Ook moet een installatie meestal spanningsloos zijn voordat je eraan werkt. De overheid zegt tegen werkgevers dat ze zich aan de Arbowet moeten houden en volgens de NEN-normen moeten werken.

De regel is: eerst de spanning eraf, dan pas werken aan of vlak bij een elektrische installatie. Alleen als het werk niet anders kan, mag je werken terwijl er spanning op staat. Je werkgever moet zorgen dat je goed opgeleid bent. Ook moet hij je geschikt, dubbel geïsoleerd gereedschap geven. Werk je in de buurt van hoogspanning, dus meer dan 1000 volt wisselspanning of 1500 volt gelijkspanning? Dan werk je altijd met z'n tweeën.

Overal waar elektrische stroom loopt, ontstaan elektromagnetische velden. Sterke velden vind je bijvoorbeeld bij hoogspanningsstations en transformatorhuisjes. Elektromonteurs werken daar vaak. Sterke velden kunnen tintelingen of pijn geven, of je lichaam opwarmen. De wet geeft daarom grenswaarden. Je werkgever moet de risico's onderzoeken, maatregelen nemen en je voorlichting en uitleg geven. Heb je een pacemaker? Dan kunnen ook zwakkere velden gevolgen voor je hebben.

Ben je buiten werktijd oproepbaar voor spoed? Dan heet dat consignatie. Je mag per 4 weken op maximaal 14 dagen oproepbaar zijn. Je mag per 24 uur maximaal 13 uur werken, inclusief het werk na een oproep. Een vergoeding regelt de wet niet. Die kan wel in je contract of cao (afspraken over loon en werk die gelden voor een hele branche of een bedrijf) staan.